بدون ما 2 هفته هم دوام نمیآورید

دونالد ترامپ حمایت متحدان آمریکا از مداخلههای نظامی این کشور در منطقه خاورمیانه را ناکافی میداند و در مناسبتهای مختلف نیز علنا بارها بر این نکته تأکید و از کشورهای حاشیه خلیجفارس مانند عربستان سعودی و امارات عربی متحده به دلیل عدم ارائه منابع کافی برای مبارزه با داعش گلایه کرده است. شبکه خبری سیانان آمریکا در گزارشی به نقل از منابع آگاه در کاخ سفید اعلام کرد ترامپ در صحبت با دوستانش گفته است که اگر آمریکا منطقه را ترک کند، پادشاهیهای ثروتمند این منطقه باید «جتهای شخصی و زندگیهای اشرافیشان» را کنار بگذارند. یک منبع آگاه نیز از قول ترامپ به شبکه تلویزیونی سیانان گفته که او در دیدار با پادشاه یکی از کشورهای عربی حاشیه خلیجفارس، گفته است: «بدون ما 2 هفته هم دوام نمیآورید. کارتان تمام میشود. آن وقت باید با هواپیماهای عادی مسافری پرواز کنید.» رئیسجمهور آمریکا در نشست هفته گذشته شورای امنیت ملی این کشور ابراز خوشبینی کرده که کشورهای عربی حاشیه خلیجفارس پول بیشتری برای «بازگرداندن ثبات به سوریه» هزینه کنند. یکی از این کشورها عربستان سعودی است که به گزارش سیانان، قرار است 4 میلیارد دلار برای این کار هزینه کند. با این وجود، مقامهای حاضر در نشست گفتهاند نمیدانند منبع و دلیل این خوشبینی ترامپ چیست. ترامپ که هفته پیش گفت معتقد است نظامیان آمریکا باید به سرعت سوریه را ترک کنند، روز سهشنبه گفت این کشور در صورتی به حضور در سوریه ادامه میدهد که عربستان هزینه این کار را بپردازد. گفته میشود ترامپ در نشست شورای امنیت ملی با ماندن کوتاهمدت نظامیان این کشور در سوریه موافقت کرده اما گفته مأموریت این نظامیان نباید از «شکست دادن داعش» فراتر رود. با این حال، ژنرال کنت مکنزی، از مقامهای ارشد پنتاگون پنجشنبه اعلام کرد در پی بحث و گفتوگو با دونالد ترامپ، سیاست نظامی آمریکا درقبال گروه تروریستی داعش در سوریه تغییر نخواهد کرد و به ارتش برای خروج از سوریه جدول زمانی داده نشده است. ژنرال مکنزی که در یک کنفرانس مطبوعاتی در پنتاگون گفت: ما همواره تصورمان بر این بوده که وقتی به آخرین مراحل نبرد با داعش در سوریه برسیم، سطح حضورمان را در آنجا تغییر خواهیم داد و با این تعبیر هیچ چیز در سوریه تغییر نکرده است و نیروهای آمریکایی فعلا در سوریه میمانند. ترامپ گاودوش، ماه گذشته در جریان دیدار با محمد بنسلمان، ولیعهد عربستان سعودی هم با نمایش نموداری از خریدهای نظامی عربستان از آمریکا، به ولیعهد سعودی گفت: «این پولها که برای شما چیزی نیست. [خریدهایتان را] بیشترش کنید.» یک مقام سعودی بعدا به رسانههای آمریکایی گفت بنسلمان از این رفتار ترامپ «احساس حقارت» کرده و از او رنجیده است.
توپخانههای پیشرفته آمریکا در راه عربستان
وزارت خارجه آمریکا به کنگره اعلام کرده است که با فروش جدید تسلیحات به عربستان موافقت کرده است. طبق بیانیه این وزارتخانه، قرارداد فروش تسلیحات آمریکایی به عربستان به ارزش 31/1 میلیارد دلار است و شامل فروش توپخانههای 155 میلیمتری پیشرفته از نوع هویترز و تجهیزات دیگر میشود. این در حالی است که پیشتر سازمان عفو بینالملل اعلام کرده بود که آمریکا، انگلیس و چند کشور غربی دیگر با ارسال تجهیزات و تسلیحات به ائتلاف سعودی ضد یمن در ارتکاب جنایتهای جنگی نقش دارند.
خروج آمریکا از سوریه مایه وحشت اسرائیل
اعلام خروج آمریکا از سوریه توسط رئیسجمهور این کشور، نهتنها رژیم اشغالگر کعبه بلکه رژیم اشغالگر قدس را هم درباره رویارویی فراگیر با ایران و حزبالله به هراس انداخته است.
آسوشیتدپرس به نقل از 2 مقام آمریکایی خبرداد که بنیامین نتانیاهو، هفته گذشته در تماس تلفنی نه چندان آرامی با دونالد ترامپ، نگرانی سران رژیم صهیونیستی درباره عقبنشینی پنتاگون از شامات را ابراز کرده و حتی به او هشدار داده که چنین اقدامی منجر به مستحکمتر شدن پایگاه دشمنان اسرائیل در مرزهای آن خواهد شد. این شبیه واکنشی است که ولیعهد سعودی به اظهارات ترامپ مبنی بر خروج از سوریه نشان داد البته با لحنی ملتمسانه.
تارنمای «العربی الجدید» در تحلیلی در این باره میآورد که حالا نگاهها به سمت شیوههای هماهنگی ریاض و تلآویو و مکانیزم تبادل نقشهای بین 2 طرف در مقابله با چالشهای جدی منطقهای دوخته شده است.
به نوشته این رسانه قطری، برخلاف «محمد بن سلمان» که اعتراضش به تصمیم ترامپ را آشکار کرده و خواهان بقای حضور نیروهای آمریکایی در شمال شرق سوریه به منظور مواجهه با نفوذ ایران در منطقه شده است، بنیامین نتانیاهو هنوز در سطح رسانهای سکوت اختیار کرده و در پشت پرده به دنبال تاثیرگذاری بر مقامات ارشد واشنگتن است. «عیران لیرمن»، رئیس کانون مطالعات راهبردی اورشلیم پیشبینی کرده رژیم اسرائیل بویژه مقامات ارشد دولت ترامپ که به مخالفت با عقبنشینی از سوریه مشهور هستند نظیر «مایک پمپئو» وزیر خارجه، «جیمز متیس» وزیر دفاع و «جینا هسیل» رئیس سازمان سیا را زیر فشار گذاشته و علاوه بر این از لابی اسرائیلی در کنگره نیز کمک خواسته است.
این در حالی است که تلاشهای رژیم صهیونیستی برای اعمال فشار بر روسیه برای حفظ منافع تلآویو در منطقه با بحرانیتر شدن روابط غرب با مسکو به بنبست خورده است و در سیاست خارجی پوتین یک اسرائیل ضعیف قابل کنترل ترجیح داده میشود. همچنین اختلافات میان اتحادیه اروپایی و دولت ترامپ نیز باعث شده دولتهای اصلی اروپایی دیگر رژیم صهیونیستی را در اولویت اصلی دیپلماسی خود قرار ندهند و این تلآویو را بیش از پیش به واشنگتن وابسته کرده است. در چنین شرایطی شیوه هماهنگی عربستان و اسرائیل در مقابله با تصمیم ترامپ، چهره هماهنگی بین ریاض و تلآویو در مقابله با برجام را در اذهان زنده میکند. برخلاف وضعیت کنونی، مخالفت اسرائیل با برجام بسیار صریح و چالشی مستقیم برای دولت باراک اوباما بود در حالی که سعودی ضمن اختیار سکوت در پشت صحنه علیه توافق عمل میکرد. راستگرایان افراطی حاکم بر تلآویو به این باور رسیدهاند که تصمیم عقبنشینی از سوریه با موضع افراطی ترامپ درباره ایران و برنامه هستهای این کشور در تناقض است به گونهای که احتمالا تهران دیگر آنچنان جدی با تهدیدهای آمریکا درباره خروج از برجام و اعمال تحریمهای بیشتر علیه ایران تعامل نکند. خروج آمریکا از شامات قدرت اسرائیل در اجرای نقشه منافع راهبردی خود در خاورمیانه را خواهد کاست و این رژیم اشغالگر را در رویارویی با گسترش نفوذ ایران تنها خواهد گذاشت. علاوه بر این درصورت عملی شدن تصمیم ترامپ این اتفاق هزینه مقابله اسرائیل با نفوذ ایران در سوریه را بیشتر میکند به گونهای که ممکن است تلآویو را به رویارویی فراگیر نهتنها در سوریه بلکه همچنین با حزبالله در لبنان؛ سوق بدهد و بویژه که «آویگدور لیبرمن» وزیر جنگ اسرائیل اعتراف کرد که جبهه داخلی آمادگی روبهرو شدن با تبعات این جنگ را ندارد.
بر کسی پوشیده نیست که اسرائیل بیشتر خواهان تجزیه سوریه است به گونهای که همه فرصتها برای بازگشت کشور سوریه به نقش قدرتمند خود در منطقه از بین برود اما اسرائیلیها آشکارا مخالف هر گونه حرکتی هستند که به تضعیف کردهای سوریه منجر شود چون به نظر اسرائیل، کردهای سوریه میتوانند نقش مهمی در مقابله با ترکیه از یک سو و نیروهای اسلامگرا ایفا کنند. اما بیتردید یکی از مهمترین نگرانیهای اسرائیل از تصمیم ترامپ از این جهت است که اجرای آن به بهبود جایگاه منطقهای ترکیه منجر شود، میتوان تصور کرد که خروج آمریکا از شمال سوریه محصول توافق با آنکارا خواهد بود به گونهای که ترکیه ملزم به مراعات منافع آمریکاست.
افتتاح نخستین پایگاه نظامی دائمی انگلیس در خلیجفارس
انگلیس حضور نظامی خود در منطقه حوزه خلیجفارس را با افتتاح نخستین پایگاه نظامی دائم خود در خاورمیانه از بیش از 40 سال قبل تقویت کرده است. این پایگاه در بندر سلمان در منامه، پایتخت بحرین تاسیس شده است. انگلیس در سال 2014 با بحرین برای توسعه و تقویت حضور دریایی خود در این کشور توافقی امضا کرده بود، توافقی که به دلیل تداوم سرکوب مردم بحرین و معترضان توسط مقامات بحرینی، انتقادهای بسیاری از نهادها و فعالان حقوق بشری را به دنبال داشت. بحرین در حال حاضر پایگاه استقرار اصلی ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا است.